Umieszczanie i dopasowywanie kształtów

Dodawanie kształtu

Kliknij „Dodaj kształt” na wstążce. Otworzy się biblioteka kształtów.

Biblioteka zamyka się po każdym wybranym kształcie. Za pasek tytułu można ją przesunąć, żeby nie zasłaniała miejsca, w które celujesz, na przykład nad panel właściwości. Dwukrotne kliknięcie paska tytułu odkłada ją z powrotem pod jej przycisk, a miejsce, w którym ją zostawiłeś, zapamiętuje przeglądarka. Pinezka na pasku tytułu trzyma bibliotekę otwartą, gdy wstawiasz kilka kształtów jeden po drugim.

Wybierz kształt. Zawiśnie teraz na wskaźniku myszy i wyląduje tam, gdzie klikniesz. Przesuń go nad bryłę, a położy się na ścianie pod wskaźnikiem, także na skośnej, jak Cruise w Tinkercadzie. Nad pustą płytą ląduje na płaszczyźnie roboczej. Esc anuluje umieszczanie. Narzędzie, które czeka na kliknięcie, takie jak narzędzie Zmierz, kątownik, notatka, „Umieść płaszczyznę roboczą”, „Połóż płasko na ścianie” albo narzędzia krawędzi, wyłącza się, gdy wybierzesz kształt, więc kliknięcie umieszcza kształt. I odwrotnie: włączenie jednego z tych narzędzi odkłada kształt. Jeśli wolisz, żeby kształt pojawiał się na środku płyty, wyłącz umieszczanie kliknięciem w ustawieniach (sekcja „Wygląd”, przełącznik „Prowadź nowy kształt za kursorem przy dodawaniu”).

Co oferuje biblioteka:

• Kształty podstawowe: „Prostopadłościan”, „Zaokrąglony prostopadłościan”, „Walec”, „Kapsuła”, „Elipsa”, „Wielokąt” (od trzech do dwudziestu czterech boków), „Kula”, „Stożek”, „Piramida” (od trzech do dwudziestu czterech boków, więc także trójboczna), „Klin”, „Okrągły dach”, „Półkula” i „Torus”.
• Rury: „Rura” i „Wygięta rura” z maksymalnie dwunastu prostych odcinków z łukami pomiędzy nimi, a także „Przejście profili” z jednego konturu w drugi, na przykład z kwadratu w koło.
• Kształty ozdobne: „Gwiazda”, „Serce” i „Półksiężyc”.
• Napisy: „Tekst”, także wzdłuż łuku okręgu. Więcej w rozdziale Tekst.
• Mechanika: „Gwint” (pręt gwintowany, śruba, nakrętka i otwór gwintowany), „Sprężyna”, pojemniki i podstawy „Gridfinity”, „Koło zębate” oraz „Radełko” na uchwyty. Więcej w rozdziale Gwinty i mechanika.
• Do konstrukcji: drukowany w całości „Zawias”, „Jaskółczy ogon”, „Otwór łezkowy” na otwory poziome, „Pogłębienie walcowe” i „Pogłębienie stożkowe” pod łby śrub oraz „Linijka”, która jest tylko narzędziem pomiarowym i nigdy nie trafia do eksportu.

Trójkąt dostaniesz na dwa sposoby: „Wielokąt” z trzema bokami to trójkąt równoramienny, „Dach” z Tinkercada, a „Klin” to trójkąt prostokątny. Oba są prawdziwymi graniastosłupami trójkątnymi. Aby zrobić trójkątny otwór, skopiuj kształt, zmniejsz kopię, oznacz ją jako otwór i wyrównaj przyciskiem „Wyśrodkuj na płaszczyźnie roboczej” albo „Wyrównaj”. Oba działają na prostopadłościanie otaczającym kształt, czyli najmniejszym pudełku, które go mieści, więc przepołowiony kwadrat nadal liczy się jak cały kwadrat. Wyszukiwanie poleceń (Ctrl+K) znajduje oba kształty także pod hasłem „trójkąt” albo „dach”.

„Kapsuła” może być na jednym końcu węższa niż na drugim, na przykład na osłonę paska między dwoma kołami pasowymi. W sekcji „Właściwości” ustaw „Mniejszy koniec (średnica)”. Duży koniec jest tak szeroki jak kapsuła, a boki biegną prosto od jednego łuku do drugiego. „Rozstaw środków” to odległość między środkami obu łuków, czyli rozstaw kół pasowych. Zmień mniejszy koniec, a rozstaw środków zostanie, a kapsuła się wydłuży lub skróci. Zwężona kapsuła też pozostaje dokładną bryłą, do zaokrągleń i STEP.

Ustawienia kształtu

Gdy tylko kształt jest zaznaczony, po prawej pojawiają się jego ustawienia. Na górze jest nazwa, a ołówek obok niej („Zmień nazwę”) pozwala wpisać nową. Enter ją zachowuje, Esc anuluje, a pusta nazwa przywraca domyślną nazwę kształtu. Dalej po prawej kłódka blokuje kształt przed przypadkowym przesunięciem, a oko go ukrywa. Strzałka po lewej zwija ustawienia do samego paska tytułu.

Ustawienia są zadokowane przy prawej krawędzi. Jeśli zasłaniają coś, co chcesz widzieć, przeciągnij je za pasek tytułu, a będą unosić się tam, gdzie je upuścisz, także dla następnego kształtu. Upuść je z powrotem w prawym górnym rogu albo kliknij dwukrotnie pasek tytułu, a znów się zadokują. Gdy unoszą się albo są zwinięte, krok przyciągania przenosi się z dołu ustawień do prawego dolnego rogu płaszczyzny roboczej.

• „Bryła” albo „Otwór”: bryła zostaje, otwór usuwa materiał. Kliknięcie „Bryła” otwiera kolory. Własne kolory, które tam zmieszasz, czekają potem w „Ostatnio używane”, ostatnie osiem. Więcej w rozdziale Bryły i otwory. Pinezka w rzędzie „Zachowane” zachowuje wybrany kolor na stałe: stoi w osobnym rzędzie, nowsze kolory nigdy jej nie wypychają, a tą samą pinezką można ją znów zwolnić; w tej przeglądarce zostaje do 21 kolorów.
• „Przezroczysty”: pozwala patrzeć przez bryłę, na przykład żeby zobaczyć kształt za nią.
• „Wielokolorowy”: tylko dla grupy, przełącza go Shift+M. Po włączeniu każda część grupy pokazuje się we własnym kolorze, także w grupie, którą otwory wycięły w jedną bryłę (ścianki zostawione przez otwór przyjmują kolor bryły, w której go wycięto). Wybranie koloru dla grupy wyłącza tę opcję i koloruje całą grupę. Zestawy zawsze zachowują kolory swoich części. W eksporcie 3MF każda część zachowuje swój kolor, więc slicer może przypisać części do filamentów. OBJ zapisuje kolory w punktach, więc granica między dwoma kolorami jest tam trochę mniej równa.
• „Właściwości”: wymiary i wszystko, co należy do tego kształtu. Dla walca średnica, wysokość i liczba boków. Dla okrągłej rury lub pierścienia „Śr. zewnętrzna”, „Śr. wewnętrzna” (na tulejkę na wał o znanym rozmiarze) i grubość ścianki: dowolne dwie dają trzecią, w dowolnej kolejności wpisywania. Średnica zewnętrzna zachowuje otwór i zmienia ściankę, średnica wewnętrzna zachowuje zewnętrzną i zmienia ściankę, a otwór szerszy niż rura powiększa średnicę zewnętrzną o ściankę. Długość rury to jej wysokość. Rura, która nie jest okrągła, bo pociągnąłeś jeden z jej boków, ma zamiast jednej średnicy zewnętrznej boki Długość i Szerokość, a ścianka zostaje przy zmianie szerokości. Dla koła zębatego zęby, dla sprężyny zwoje. Wartość, którą zmieniłeś względem domyślnej, dostaje obok nazwy małą strzałkę: kliknięcie cofa tylko tę jedną wartość, cokolwiek innego zrobiłeś od tego czasu, inaczej niż Cofnij. Dwukrotne kliknięcie suwaka robi to samo, tutaj i przy suwakach w ustawieniach obszaru roboczego. Przeciągany myszą suwak długości przyciąga się do kroku przyciągania, więc wysokość wychodzi w pełnych milimetrach (nie przy wyłączonej siatce i nie na krótkich suwakach). Wpisana wartość i klawisze strzałek na suwaku pozostają dokładne. „Zapisz jako domyślne” na dole ustawia bieżące wartości jako początkowe dla tego rodzaju kształtu (tak samo jak „Domyślne kształtów” w ustawieniach), a „Przywróć domyślne” wraca do wartości programu.
• „Zmień w elipsę”: tylko na walcu. Walec jest zawsze okrągły: ma jedną średnicę, a każdy uchwyt zmienia oba boki naraz. Aby zrobić owal, kliknij tę opcję, a walec stanie się elipsą („Elipsa”), tą samą bryłą, której długość i szerokość ustawiasz potem osobno. Walca z fazką, zaokrągleniem albo ścianką, a także obróconego lub zgrupowanego, nie da się tak zmienić. W takich przypadkach od początku weź „Elipsa”.
• „Zwężenie”: różne rozmiary na górze i na dole, na przykład na skos albo lejek.
• „Skręt i pochylenie”: skręca górę względem dołu albo przesuwa ją w bok. Tak powstają skręcone kolumny i pochylone wieże.

Zwężenie i skręt działają prawie na każdym kształcie. Pomijają je tylko koło zębate, gwint, sprężyna, Gridfinity, radełko, zawias, piramida, wygięta rura, otwór łezkowy, frezy pod łby śrub i linijka: mają własne stałe wymiary albo, jak piramida, już własny wierzchołek.

„Zapisz jako domyślne” zachowuje to, co zmienisz na tym kształcie, jako punkt wyjścia każdego nowego kształtu tego rodzaju: wymiary, ustawienia kształtu i jego kolor. Pokoloruj walec na zielono, naciśnij przycisk, a każdy walec dodany od tej pory będzie zielony; pozostałe rodzaje zachowują własne kolory. „Przywróć domyślne” przywraca rodzaj do tego, z czym uruchamia go aplikacja. Rodzaje, które mają własne wartości domyślne, są oznaczone w ustawieniach w sekcji „Domyślne kształtów”.

Zwężony lub pochylony prostopadłościan, walec, elipsa, wielokąt, rura lub pierścień zachowuje dokładny kształt, podobnie kapsuła, gwiazda, serce, półksiężyc, jaskółczy ogon i zaokrąglony prostopadłościan bez zaokrąglonych górnych i dolnych krawędzi. Fazowanie i zaokrąglenie działają na nim jak na zwykłym kształcie, a eksport STEP go zapisuje. To samo dotyczy skręconego kształtu: jego przekrój obraca się dokładnie w miarę wznoszenia, a boki wiją się równo od dołu do góry.

Wpisywanie jest dokładniejsze niż przeciąganie. Wszystkie pola liczbowe przyjmują milimetry, ale też procenty: wpisz „50 %” w szerokość 40 mm, a dostaniesz 20 mm. Pola także liczą: „15*3”, „120-2*4” albo „(40+2)/2” dają 45, 112 i 21, a zamiast * działa też x. Pole pamięta obliczenie, zarówno w panelu właściwości, jak i w polach wymiarów wokół zaznaczonej bryły: gdy później znów w nie klikniesz, zamiast liczby stoi tam wzór, dopóki wartość nadal mu odpowiada, i zmieniasz go na miejscu, np. z „(140+2)/2” na „(40+6)/2”. Jeśli przeciągniesz bryłę za uchwyt albo ją przeskalujesz, wzór przestaje pasować, więc pole znów pokazuje samą liczbę.

Jak okrągłe jest okrągłe? Liczba boków

Okrągłe kształty, takie jak walec, stożek, rura, elipsa albo otwory, mają we właściwościach przełącznik „Boki zależne od rozmiaru” i suwak „Boki”. „Torus” ma dwa suwaki: „Boki pierścienia” wokół pierścienia i „Kroki rury” wokół rury. Także tam zależą od rozmiaru, dopóki ich nie ustawisz, więc duży torus nie pokazuje płaskich ścianek. Powód: do widoku oraz do STL, 3MF i OBJ layerling rysuje okrąg jako wielokąt z wielu małych boków. Im więcej boków, tym gładszy, ale tym więcej trójkątów potrzebuje.

Kiedy liczba boków ma znaczenie

• W eksporcie do slicera (STL, 3MF, OBJ). Walec o małej liczbie boków trafia tam jako wielokąt.
• Przy łączeniu brył i otworów. Otwór wycięty otworem o małej liczbie boków jest w gotowej części kanciasty. Dotyczy to też otworów pod śruby.
• W widoku. Wiele bardzo gęstych kształtów spowalnia edytor.

Kiedy nie ma znaczenia

• W eksporcie STEP. Zapisuje on okrągły kształt, a nie wielokąt.
• Przy fazowaniu i zaokrąglaniu („Fazowanie”, „Zaokrąglenie”), dopóki kształt pozostaje okrągły. Tak jest, gdy nie ustawiłeś liczby boków, gdy liczba jest co najmniej domyślna dla kształtu albo gdy wielokąt odbiega od okręgu najwyżej o 0,05 mm. Domyślnie to 96 boków dla walca, elipsy, rury i stożka, 64 dla kształtu „Okrągły dach”, 24 kroków dla kształtu „Kula”, 32 dla kształtu „Półkula”, 96 boków i 24 kroków dla kształtu „Torus” oraz „Jakość” 32 dla okrągłej rury typu „Wygięta rura”.
• Przy gwincie, sprężynie albo kole o zębach skośnych. Narzędzie krawędzi i eksport STEP biorą ich dokładną bryłę, a „Jakość” ustawia tylko, jak dokładnie są rysowane.

Kiedy znów ma znaczenie

• Przy fazowaniu i zaokrąglaniu kształtu o małej liczbie boków. Jeśli ustawisz liczbę boków poniżej domyślnej, narzędzie krawędzi weźmie kształt tak, jak jest narysowany: walec o 6 bokach zostaje sześciokątnym prętem, a zaokrąglenie biegnie po jego sześciu krawędziach. Tak zbudujesz na przykład gniazdo na nakrętkę z zaokrąglonymi narożnikami. Dla okrągłego kształtu zostaw włączone „Boki zależne od rozmiaru”.

Jak z tego korzystać

• Zostaw włączone „Boki zależne od rozmiaru”. Wtedy layerling dobiera liczbę boków do średnicy tak, żeby wielokąt odbiegał od prawdziwego okręgu najwyżej o 0,005 mm, dużo mniej, niż rozróżni drukarka. Małe kształty dostają co najmniej 24 boków, duże więcej.
• Mniej boków wybierasz, gdy celowo chcesz wielokąt (ale do tego jest „Wielokąt”) albo gdy edytor zwalnia przy bardzo wielu okrągłych kształtach.
• Więcej boków prawie nigdy nie jest potrzebne. Tylko przy bardzo dużych okrągłych częściach, gdy widzisz krawędzie w STL.
• Dla części, które tylko obrabiasz na krawędziach albo przekazujesz jako STEP, liczba boków nie ma znaczenia.

Praca z uchwytami

Oprócz ustawień kształt ma uchwyty na sobie:

• Narożniki i krawędzie powiększają lub zmniejszają kształt. Przeciągnij jeden z nich poza przeciwległy bok, a kształt rośnie dalej po drugiej stronie tej krawędzi. Strzałka na górze robi to samo poniżej podstawy. Przytrzymaj Shift podczas przeciągania narożnika, aby skalować szerokość, głębokość i wysokość razem i zachować proporcje. Przytrzymaj Alt, aby skalować od środka zamiast od przeciwległego narożnika. Bez klawiatury albo jeśli nie chcesz trzymać klawisza, włącz „Zachowaj proporcje” na górze właściwości: wtedy narożniki zawsze zachowują proporcje, a wpisanie szerokości, głębokości albo wysokości skaluje pozostałe dwie o ten sam współczynnik. To ustawienie jest zapamiętywane.
• Strzałka na górze zmienia wysokość, a uchwyt na środku podnosi lub opuszcza kształt.
• Zakrzywione strzałki go obracają.
• Liczby obok kształtu pokazują wymiary. Kliknięcie jednej z nich otwiera pole, w którym wpisujesz żądaną liczbę. Z Enter kształt rośnie od krawędzi przeciwległej do liczby, jak przy przeciąganiu. Z Alt+Enter rośnie wokół swojego środka, więc kształt wyrównany z innym zostaje wyrównany. Dotyczy to szerokości i długości, a wysokość zawsze rośnie w górę od spodu. Pola we właściwościach po prawej zachowują środek bez żadnego klawisza. Tab zachowuje liczbę i otwiera następną (szerokość, głębokość, wysokość), a Shift+Tab wraca.
• Kliknięcie narożnika (bez przeciągania) otwiera szerokość i głębokość razem. Wpisz pierwszą, naciśnij Tab, aby przejść do drugiej, i Enter, aby zastosować obie. Esc anuluje.

Gdy kształt jest obrócony o kąt prosty, na przykład położony na boku przez „Połóż płasko na ścianie”, pola we właściwościach nazywają się według kierunku, w którym teraz biegnie każdy wymiar: „Wysokość” to to, co idzie w górę, „Szerokość” biegnie wzdłuż X, a „Długość” wzdłuż Y. Wpisanie wysokości leżącego kształtu zmienia więc wymiar pionowy, a jego spód zostaje na płycie. Kształt pochylony pod dowolnym innym kątem pokazuje w polach własne wymiary, o czym informuje uwaga pod nimi.

Bez myszy użyj klawiatury: klawisze strzałek przesuwają zaznaczenie o jeden krok przyciągania (0,01 mm przy wyłączonej siatce), z Shift o pięć, albo o dziesięć, jeśli w ustawieniach w sekcji „Wygląd” ustawisz „Ciemniejsza linia siatki co” na 10 kroków siatki: aż do następnej ciemniejszej linii, jak w Tinkercadzie. Strzałki podążają za widokiem: → przesuwa tam, gdzie jest prawa strona ekranu, ↑ od Ciebie, także po obróceniu płyty. Wypchnij kształt poza obraz, a widok przesunie się razem z nim. Ctrl+↑ i Ctrl+↓ go podnoszą i opuszczają. Seria naciśnięć strzałek to jeden krok w historii: dopóki następne naciśnięcie przychodzi w ciągu półtorej sekundy, Cofnij cofa całą serię, a nie pojedyncze naciśnięcia. R obraca o 45°, Shift+R o 22,5°. D opuszcza zaznaczenie na płaszczyznę roboczą.

Uchwyty powiększają kształt do rozmiaru Twojej płyty, co najmniej 220 mm szerokości i głębokości. Wpisanie liczby we właściwościach pozwala wyjść poza to, a tak duży kształt nie kurczy się z powrotem, gdy znów go złapiesz. Własny limit dla każdego kształtu ustawisz w ustawieniach w sekcji „Domyślne kształtów” przez „Własny limit rozmiaru”.

Krok przyciągania jest w prawym dolnym rogu edytora i możesz go zmienić w każdej chwili.

Kopiowanie i duplikowanie

„Kopiuj”, „Wklej” i „Duplikuj” są na wstążce („Schowek”). Ctrl+D duplikuje zaznaczenie. layerling pamięta, jak ostatnio przesunąłeś lub obróciłeś kopię, i przy następnym duplikowaniu robi to samo. Tak w kilku naciśnięciach powstaje rząd otworów albo schodków. Do regularnych układów jest też szyk, opisany w rozdziale Zaznaczanie i rozmieszczanie.

Własne kształty

Uchwyt, rączka albo płyta bazowa, których potrzebujesz raz po raz, trafiają do sekcji „Własne kształty”. Znajdziesz ją na górze biblioteki kształtów, nad sekcją „Podstawowe kształty”, a jej strzałka ją zwija.

1. Zaznacz jedną lub więcej brył, także otwory, grupy albo zaimportowany model.
2. Otwórz bibliotekę kształtów i kliknij „Zapisz zaznaczenie”. Wpisz nazwę i potwierdź przyciskiem „Zapisz”.
3. W dowolnym projekcie kliknięcie kafelka wstawia kształt, jak każdy inny kształt. Kafelek możesz też przeciągnąć na płaszczyznę roboczą, a kształt wyląduje tam, gdzie go puścisz. Kształt zawiśnie potem na wskaźniku jak każdy inny: podąża za nim, także nad ścianami innych brył, a kliknięcie go odkłada. Esc go odrzuca.

Kilka brył wraca razem, ustawionych względem siebie tak jak wcześniej, i każdą da się zaznaczyć osobno. Ołówek na kafelku zmienia jego nazwę, a kosz usuwa go po potwierdzeniu. Kształty już wstawione do projektów pozostają bez zmian.

„Własne kształty” mieszkają w tej przeglądarce, osobno od projektów, i są dostępne przy następnym uruchomieniu. „Kopia zapasowa wszystkiego” na stronie startowej zapisuje je w kopii zapasowej razem z projektami, a otwarcie kopii przywraca jedno i drugie. Aby przenieść do innej przeglądarki tylko kształty, „Kopia zapasowa własnych kształtów” (strzałka w dół) zapisuje je jako plik ZIP, a „Wczytaj kształty” (strzałka w górę) przywraca je tam. „Wczytaj kształty” przyjmuje też pojedyncze projekty .lyl, z których każdy staje się kształtem. Kształty, które już są, nie są dodawane drugi raz.

Owijanie wokół walca

Wzór, logo albo napis ma trafić na kubek, puszkę albo rurę? Najpierw połóż go płasko na płycie, na przykład jako zaimportowany SVG albo tekst, tak jak ma wyglądać z góry. Potem owiń go wokół walca w ustawieniach kształtu, w sekcji „Owiń wokół walca”:

1. Otwórz „Owiń wokół walca” i wpisz „Średnica” ścianki walca, na przykład zewnętrzną średnicę kubka. Działają też dziesiąte części milimetra, na przykład 63,5.
2. Kliknij „Owiń”. To, co biegło od lewej do prawej, biegnie teraz wokół walca, tylna krawędź staje się górą, a grubość wystaje ze ścianki.
3. Zaznacz owinięty kształt i walec, a potem wyśrodkuj oba od lewej do prawej i od przodu do tyłu. Środek owiniętego kształtu to oś walca, więc kształt siedzi wtedy dokładnie na jego ściance.

Do grawerowania włącz „Do wewnątrz (grawer)”: grubość wchodzi wtedy w ściankę. Zmień kształt w otwór, wyśrodkuj go i zgrupuj z walcem.

Kształtu, który jest już owinięty, nie da się owinąć ponownie, bo jest siatką owiniętego obiektu. Cofnij owinięcie albo owiń jeszcze raz płaski oryginał z inną średnicą.

Wynikiem jest siatka, jak zaimportowany model. Cofnij kładzie kształt z powrotem płasko, więc aby zmienić średnicę, najpierw cofnij, a potem owiń ponownie. Owinięcie nie może sięgać dalej niż jedno okrążenie walca, a wtedy layerling podaje najmniejszą średnicę, która się zmieści.